۵ روش برای یادگیری زبان از طریق خواندن آثار ادبی
با مطالعه کتاب، چیزهای زیادی دربارهی زبانی که در حال یادگیریش هستید، میآموزید. در واقع با مطالعه علاوه بر اینکه پیام نویسنده را دریافت میکنید، مهارتهای زبانی خود را نیز تقویت میکنید. به عبارت دیگر با خواندن کتاب هم شیوه زندگی و هم شیوه یادگیری زبانتان را بهبود میبخشید.
یادگیری یک زبان جدید فقط شامل دستور زبان و لغات نیست. زبان، دید تازهای رو به جهان است. زمانی که کتابی را به یک زبان دیگر مطالعه میکنید، نه تنها یک محتوای جدید بلکه ساختار و شکل و شمایل جدیدی از دنیا را مشاهده میکنید. کلمات و اصطلاحاتی که نویسنده کتاب برای بیان مقصودش از آنها بهره گرفته است، بهترین منبع برای آموزش زبان جدید و گشودن افقهای تازه به دنیا هستند.
پس اگر با این مقدمه متقاعد شدید که خواندن آثار ادبی به زبانهای دیگر یکی از بهترین روشها برای یادگیری زبان است، در ادامه با ما همراه باشید.
این نکته را فراموش نکنید که همهی آثار ادبی برای یک زبانآموز، پیچیده و دشوار نیستند. ادبیات کودکان در عین سادگی، بسیار عمیق و پرمحتوا است و برای زبانآموزان مبتدی مناسب است.
با در نظر گرفتن این پنج نکته هنگام مطالعهی ادبیات یک زبان جدید، میتوانید از این فرصت برای یادگیری زبان بهترین بهره را ببرید.
۱. یک فرهنگ لغت دم دست داشته باشید
جستجوی کلمات جدید در فرهنگ لغت یکی از سادهترین و موثرترین روشهای یادگیری است. این شیوه شامل این مراحل است: خواندن متن، خط کشیدن زیر کلماتی که بلد نیستید، جستجوی کلمات در یک فرهنگ لغت مطمئن، یادداشت کردن معنای کلمات.
نکتهی مهمی که هنگام اجرای این شیوه نباید فراموش کنید، این است که کلماتی را که در فرهنگ لغت پیدا میکنید روی هر تکه کاغذ یا دفتر یادداشتی که دم دستتان بود یادداشت نکنید. ممکن است این برگه یا دفتر یادداشت بعدها در گوشهای از کشو خاک بخورد و مدتها به آن سر نزید. برای یادداشت کردن معنای کلمات جدید، یک دفترچهی منسجم و واحد داشته باشید. همهی کلمات جدیدی را که یاد میگیرید در آن یادداشت کنید تا مرور کردن آن را فراموش نکنید. در غیر این صورت تمام تلاشهای شما بینتیجه میمانند. حتی اگر کلمات مربوط به موضوعات و کتابهای مختلف را یکجا یادداشت کنید بازهم مشکلی نیست. با این شیوه، یادداشتهایتان همواره در دسترس خواهند بود.
نکتهی دیگر این است که برای این کار یک دفتر یادداشت کوچک و جیبی در نظر بگیرید. به این ترتیب میتوانید این دفتر یادداشت کوچک و سبک را زمانی که در خانه نیستید همهجا همراه خود ببرید و از وقتهای آزادتان برای مرور لغات استفاده کنید. زمانی که بیرون از خانه هستیم وقت تلف شدهی زیادی داریم. در صف بانک، در اتاق انتظار مطب پزشک، در صف اتوبوس، در ترافیک و... از زمانهای مردهی خود به بهترین شکل ممکن استفاده کنید.
البته امروزه دفترچههای یادداشت مجازی نیز در اختیار ما هستند. Evernote یکی از همین اپیلیکیشنها است که میتوانید از آن درگوشی هوشمند خود استفاده کنید. میتوانید در این اپلیکیشن یادداشتهایی با امکان افزودن متن، صدا، چک لیست، عکس یا هر چیز دیگری که میخواهید به خاطر بسپارید، ایجاد کنید. این اپلیکیشن برای انجام کارهای روزمره و یادداشت کردن سریع کلمات نیز بسیار مناسب است.
اما چطور میتوانیم این حجم از کلمات را به خاطر بسپاریم؟
یکی از بهترین روشها برای به خاطر سپردن کلمات، استفاده از نرمافزارهایی است که از شیوهی تکرار فاصلهدار (Spaced Repetition) استفاده میکنند. نرمافزارهایی مانند Anki یا Memrise یا سایر اپلیکیشنهای مشابه، یادگیری کلمات را سادهتر و موثرتر میکنند.
۲. کتاب را به همراه ترجمهاش مطالعه کنید
این شیوه نسبت به روش قبل به تلاش بیشتری نیاز دارد اما بدون شک ارزش وقت گذاشتن دارد. این روش را میتوان «مطالعهی تطبیقی یا قیاسی» نامید. یعنی همزمان کتاب زباناصلی و ترجمهی آن را مطالعه کنید و متنها را باهم تطبیق بدهید.
البته این شیوه تنها برای خواندن متن نیست. برای یادداشت کردن هم میتوانید از آن استفاده کنید. قسمتهای جالب کتاب، نقلقولها و لغات مورد توجهتان را به دو زبان در یک دفتر یادداشت کنید. دفتری که همیشه در دسترس باشد تا برای مرور کلمات از آن استفاده کنید. این شیوه وقت زیادی از شما میگیرد اما موجب یادگیری عمیق کلمات میشود.
راه دیگر برای استفاده از این متد، خواندن کتابهای دوزبانه است. این راه، سادهتر است چراکه فقط یک کتاب با خود حمل میکنید اما شیوهی یادداشتبرداری از نکات، کلمات جدید و بخشهای برگزیدهی کتاب، کاملاً مشابه روش قبل است.
نیاز به توضیح نیست که خواندن یک کتاب به دو زبان مختلف واقعاً جالب است و تجربهی لذتبخشی برای شما خواهد بود. میتوانید کتاب موردعلاقهتان را به زبان موردعلاقهتان مطالعه کنید و همزمان با خواندن یک کتاب جدید، نکات مهمی از هر دو زبان را یاد بگیرید و به دامنهی لغات خود بیافزایید.
۳. کتابهای کمیک و داستانهای مصور بخوانید
خواندن کتابهای کمیک و مصور یکی از روشهای سرگرمکننده برای یادگیری زبان است. حتی کتابهای کمیک استریپ که متن و تصویر را ترکیب میکنند میتوانند کمک زیادی در یادگیری شما بکنند. چرا که عکسهای موجود در کتاب به درک بهتر مفاهیم آن کمک میکنند.
مزیت این روش این است که در کنار سرگرم شدن و لذت بردن از محتوا، نکات مهمی را دربارهی زبان یاد میگیرید و ظاهر جذاب این کتابها شما را خسته نمیکند.
۴. همزمان با گوش دادن به کتاب صوتی، آن را مطالعه کنید
یکی از روشهای محبوب در یادگیری زبان این است که همزمان با گوش دادن به کتاب صوتی آن را مطالعه کنید. درست مثل شیوهی قبل که دو کتاب را همزمان مطالعه میکردید، در این روش نیز از دو شکل مختلف مدیا یعنی محتوای متنی و محتوای صوتی کتاب بهره میبرید. هیچچیزی بهتر از این نیست که در حال خواندن یک متن به صدای گویندهی نیتیو گوش دهید.
خواندن و شنیدن بهطور همزمان بهسرعت به بخشی از عادات روزمرهی شما تبدیل خواهد شد. برخی از افراد ممکن است در ابتدا برای انجام این روش با مشکل مواجه شوند چراکه تمرکز کردن بر هردوی آنها برایشان سخت است اما بهمرور که این شیوه را در پیش بگیرند نهتنها خسته نمیشوند بلکه از آن لذت خواهند برد.
گوش دادن همراه با خواندن تاثیر مثبتی در بهبود تلفظ شما دارد. با گوش کردن متوجه میشوید که کدام کلمات را اشتباه تلفظ میکردید و کدام کلمات ممکن است بیش از یک تلفظ داشته باشند. لازم نیست از یک رمان بلند شروع کنید. خواندن یک شعر کوتاه نیز برای شروع استفاده از این روش، ایدهآل است.
این روش، زمانی که مجبور هستید یک کتاب کسلکننده را بخوانید میتواند کمککننده باشد. مثلاً کتابی که استاد دانشگاه برای مطالعه تعیین کرده و علاقهای به آن ندارید.
شاید فکر کنید که تهیهی کتابهای صوتی هزینهی زیادی برای شما دارد اما اینطور نیست. سایتها و منابع مختلفی وجود دارند که از طریق آنها میتوانید کتابهای صوتی را رایگان دانلود کنید.
یکی از این سایتها LibriVox (librivox.org) است؛ یک منبع رایگان که کتابهای صوتی بیشماری را از زبانهای مختلف و نویسندههای مختلف در اختیار شما میگذارد. البته فقط آثار نویسندههای قدیمی را میتوانید در آن پیدا کنید چون آثارشان شامل قانون کپیرایت نیستند.
۵. از مطالعهی کتابهای ساده شروع کنید
خواندن کتابهای جین آستن برایتان سخت است؟ چرا از نسخههای سادهشدهی آثار نویسندگان بزرگ که برای زبانآموزان تهیه شده استفاده نمیکنید؟
خواندن چنین کتابهایی کمک زیادی به یادگیری زبان میکنند. این شیوهی مطالعه را مطالعهی تسهیل شده مینامند.
مطالعهی نسخههای ساده شدهی آثار بزرگ ادبی به شما کمک میکند که علاوه بر خواندن و آشنایی عمیق با این آثار، مهارتهای زبانی خود را نیز تقویت کنید. این کتابها معمولاً در سطوح مختلف از مبتدی تا پیشرفته دستهبندی میشوند. این بدان معنا است که حتی اگر مبتدی نباشید میتوانید از این کتابهای ساده استفاده کنید و لازم نیست برای خواندن یک کتاب، سطحی پایینتر از سطح زبان فعلی خود را انتخاب کنید.
فایدهی مهم و بزرگ دیگر این کتابها این است که آنها با هدف آموزش زبان ایجاد شدهاند. بنابراین بسیاری از آنها دارای تمرینهای درک مطلب، دستور زبان و کلمات جدید هستند.
حسن بزرگ دیگر این کتابها این است که معمولاً با کتاب صوتی به همراه یک سیدی عرضه میشوند. بنابراین میتوانید هنگام مطالعه به صدای گویندهی نیتیو گوش بدهید و با تلفظ کلمات جدید آشنا شوید.
کتابهای «خواندن آسان» فقط برای آثار ادبی انگلیسی نیستند. با یک جستوجوی ساده در گوگل میتوانید از این دست کتابها به زبانهای مختلف پیدا کنید و از خواندن آنها لذت ببرید.