بزرگترین رودخانه های جهان از کجا سرچشمه می گیرند
منبع یا سرچشمهی رودخانه دورترین محل از مکانی است که رودخانه به آنجا ختم میشود، این یک تعریف رسمی است اما به زبان محاره میشود گفت که سرچشمه، نقطه شروع یک رودخانه است و معولا از دل زمین بیرون میآید، در بسیاری از موارد پیدا کردن محل دقیق سرچشمهی یک رودخانه کار غیرممکنی است. شاید دلیل آن این باشد که هر رودخانه ممکن است دارای چند منبع تغذیهکننده باشد. اغلب رودخانهها از یک جریان کوچک آب شروع میشوند اما در مسیر حرکت بهسمت دریا و دریاچهها با رودخانههای کوچک و بزرگتر دیگری تلفیق میشوند یا در طول مسیر حرکت از منابع آبی زیرزمینی، باتلاقها و آب باران تغذیه میکنند. در ادامه منشا رودخانههای مشهور جهان را ببینید.
رودخانه میسیسیپی (Mississippi)
رودخانه میسیسیپی که در شمال آمریکا قرار دارد چهارمین رودخانه بلند و دهمین رودخانه بزرگ جهان است که جریان آبی آن از ۳۱ ایالت آمریکا و ۲ ایالت کانادا تغذیه میشود. این رودخانه از ایالت مینهسوتا شروع میشود و پس از طی مسیری ۳۷۳۰ کیلومتری به خلیج مکزیک میریزد. منبع اصلی این رودخانه دریاچه آیتاسکا (Itasca) است که ارتفاع آن از سطح دریا به ۴۵۰ متر میرسد. نام این دریاچه بهمعنای (true head) یعنی سر واقعی است و علت این نامگذاری این است که این دریاچه را سر رودخانه میسیسیپی میدانند. با اینحال خود دریاچه از تعداد زیادی جریان آبی کوچک تغذیه میشود.
تلاشهای در سال ۱۸۸۷ برای پیداکرده دریاچه دیگری در بالادست بهعنوان منبع واقعی میسیسیپی انجام شد، اما پس از ماهها جستوجو ثابت شد که دریاچه های دیگر بسیار کوچک هستند و نمیتوان آنها را بهعنوان منبع واقعی میسیسیپی اعلام کرد، بعداز آن در سال ۱۸۹۱ دولت دریاچه آیتاسکا را به رسمیت شناخت و در آن منطقه یک پارک ملی ایجاد کرد.
رودخانه نیل
رود نیل طولانیترین رود جهان است که در شمال شرقی قاره آفریقا قرار دارد و در سراسر کشور مصر جاری است. این رود ۶۸۵۳ متر طول دارد و از دو رود نیل آبی و نیل سفید آغاز میشود.
منبع اصلی این رود هنوز مورد بحث است، بعضی دریاچه ویکتوریا را سرمنشأ اصلی نیل میدانند، اما نشنال جئوگرافی و بیشتر اطلسهای جغرافیایی این دریاچه را بهعنوان سرچشمه رود نیل نمیپذیرند و فقط آن را یکی از منابع تغذیه کننده این رود میدانند.
شاخههای فراوانی در تغذیه نیل تقش دارند ، یکی از شاخههای فرعی (Ruvyironza) است که در استان بروری (Bururi) پدیدار میشود، یکی دیگر از شاخهها (Nyabarongo) است یک جریان آبی از روآندا در جنگل (Nyungwe) است، اما یکی از مهمترین نامزدهای کسب عنوان سرچشمهی رود نیل، رودخانهی (Rukarara) است که در جنگل (Nyungwe) از غرب روآندا سرچشمه میگیرد. این رودخانه خودش شاخهای از رودخانهی (Mwogo) است که آنهم بهنوبهی خود شاخه از رودخانه (Nyabarongo) است.
رود گنگ (Ganges)
این رودخانه که در ایالت اوتاراندچاند (Uttarakhand) هند قرار دارد جزء مقدسترین رودخانه هندوها به شمار میرود و از شمال هندوستان آغاز و با رسیدن به بنگلادش به خلیج بنگال میریزد.
سرچشمههای رودخانه گنگ از ارتفاعات کوههای هیمالیا آغاز میشود، جایی که جریان رودخانهی بهاگیراتی (Bhagirathi) از یخچالهای طبیعی اوتاراندچاند خارج میشود، به این مکان (Gaumukh) میگویند که بهمعنای دهان گاو است. این محل در ارتفاع ۳۸۹۲ متری قرار دارد. رود گنگ از نقطه تلاقی دو رود بهاگیراتی و آلاکناندا (Alaknanda) در دیوپریاگ (Devprayag) آغاز میشود.
رودخانه تیمز (Thames)
رودخانه "تیمز" لندن، طولانیترین رودخانه در انگلستان و بعد از رودخانه سورن (Severn) دومین رودخانه طولانی بریتانیا بهحساب میآید. منبع این رودخانه چشمهی در جنوب غربی انگلستان واقع در شهر گلاسترشر (Gloucestershir)در نزدیکی روستای کمبل (Kemble) است که محل دقیق آن توسط یک درخت باستانی و یک سنگنشانه مشخصشده است.
این ادعا که حتما این چشمه منبع رودخانه تیمز باشد هنوز مورد اختلاف است و عدهای از کارشناسان معتقدند که منبع اصلی رودخانه تیمز (Seven Springs) در گلاسترشر است. بااینحال (Seven Springs) حتما یکی از شاخههای تأمینکننده رودخانه تایمز بشمار میرود.
رودخانه دانوب
رودخانه دانوب دومین رود بلند اروپا است که نزدیک دوناشینگن (Donaueschingen) در منطقه جنگل سیاه (Black Forest) در آلمان و نزدیکی مرز سوئیس است. با اینحال منبع دورتری برای دانوب وجود دارد و آن چشمهی کارست (Karst) نزدیک قلعه دوناشینگن است. در آنجا جریانی زیرزمینی به نام معبد دانوب (Danube Temple) است که روی رودخانه (Brigach) قرار دارد، و این نقطه ظهور رود دانوب است.
رودخانه آمازون
رودخانه آمازون واقع در آمریکای جنوبی و پرآبترین رود جهان است که بیش از ۷ رودخانه مستقل دیگر از آن انشعاب میگیرند.دور دستترین منبع رود آمازون یک جریان یخی واقع در منطقه پوشیده از برف کوه نوادومیسمی (Nevado Mismi) در رشتهکوههای پروآند (Peruvian Andes) است.
رودخانه راین
رودخانه راین از جنوب شرقی کوههای آلپ واقع در منطقه (Graubünden) کشور سوئیس آغاز میشود و درآخر به دریای شمال (North Sea) در هلند میریزد. این رودخانه دومین رودخانهی بزرگ مرکز و غرب اروپا محسوب میشود. دریاچهی توما (Toma) بهعنوان سرچشمهی این رود در نظر گرفتهشده است که در ارتفاع ۲۳۴۴ متری کوههای آلپ نزدیک (Oberalp) قرار دارد، آب این چشمه قابل آشامیدن است و طبیعت گردان زیادی برای دیدن آن به این منطقه سفر میکنند
رودخانه زرد (Yellow Rivers)
رودخانه زرد که آن را مهد تمدن چینی میدانند در زبان چینی " خوانگ خه " نامیده میشود. دومین رودخانه بزرگ آسیا و ششمین رودخانه بزرگ جهان است که طول آن ۵۴۶۴ متر است. با توجه به تحقیقات انجامشده در چین، منبع این رودخانه در کوههای بیانهار (Bayan Har) در استان چینگهای نزدیک ایالت خودمختار تبت است که توسط یک لوح سنگی مشخصشده است.
رودخانه زامبزی (Zambezi)
این رودخانه ۲۵۷۴متر طول دارد و چهارمین رودخانه بزرگ آفریقا است که از کشور زامبیا شروع میشود و پس از گذر از مرزهای شرقی نامبیا و مرزهای شمالی بوتسوآنا و عبور از زیمباوه به موزامبیک میرسد و در نهایت به اقیانوس هند میریزد. این رودخانه از یک جریان متلاطم کوچک در جنگلی نزدیک منطقه (Mwinilunga) در (Kalene Hills) واقع در شمالغربی زامبیاست که به یک نقطه توریستی محبوب نیز تبدیل شده است. این منطقه در ارتفاع ۱۵۲۴ متری از سطح دریا قرار دارد.